Managementactiviteiten maatschap van medisch specialisten kunnen delen in de btw-vrijstelling

Ziekenhuizen werken vaak samen met maatschappen van medisch specialisten die de zorg leveren aan de patiënten van het ziekenhuis. Wanneer dergelijke maatschappen eveneens managementactiviteiten verrichten, bestaande uit het organiseren en coördineren van zorgdiensten, komt de vraag op of deze prestaties belast zijn met btw. Recentelijk heeft de rechtbank Noord-Nederland geoordeeld dat de managementactiviteiten van een maatschap van medisch specialisten kunnen delen in de medische btw-vrijstelling. In dit nieuwsbericht gaan wij verder in op de zaak en het belang daarvan voor de praktijk.

Feiten in de zaak

In deze zaak staat een maatschap van medisch specialisten centraal. De medisch specialisten zijn hoofdzakelijk werkzaam voor een ziekenhuis en leveren in dat kader zorg aan de patiënten. Daarnaast verricht de maatschap ook managementactiviteiten, die onder meer bestaan uit het organiseren en coördineren van de zorgdiensten binnen het eigen specialisme. De handelingen hebben tot doel om de medisch specialistische zorg kwalitatief en veilig te kunnen leveren. Ter zake van de managementactiviteiten reikt de maatschap facturen uit aan het ziekenhuis.

Geschilpunt

Kort gezegd is in geschil of de managementactiviteiten kunnen delen in de btw-vrijstelling voor medische prestaties (artikel 11, eerste lid, onderdeel g van de Wet op de omzetbelasting 1968 (hierna: ‘de medische vrijstelling’)). De inspecteur is van mening dat dit niet het geval is.

Oordeel rechtbank

Op grond van de samenwerkingsovereenkomst tussen de maatschap en het ziekenhuis stelt de rechtbank allereerst vast dat het ziekenhuis de afnemer is van zowel de medisch specialistische diensten als de managementactiviteiten. Het argument van de inspecteur dat beide prestaties hoe dan ook los van elkaar voor btw-doeleinden moeten worden beschouwd, houdt dus geen stand.

Vervolgens oordeelt de rechtbank dat in dit geval niet relevant is of ten aanzien van de medisch specialistische diensten en de managementactiviteiten sprake is van één handeling of van twee handelingen waarbij de managementactiviteiten bijkomend zijn. In beide gevallen leidt de toepassing van de medische vrijstelling er namelijk toe dat de managementactiviteiten van de maatschap zijn vrijgesteld van btw. Naar het oordeel van de rechtbank zijn de managementactiviteiten zo bijkomstig en ondergeschikt aan de medisch specialistische diensten dat zij voor de btw het regime van deze hoofdprestaties (de medisch specialistische diensten) volgen. De managementactiviteiten worden verricht met het oog op het kwalitatief en veilig leveren van zorg, en maken daarmee de hoofdprestaties aantrekkelijker voor het ziekenhuis. De managementactiviteiten zijn in ieder geval bijkomend bij de medisch specialistische diensten, zodat ze kunnen delen in de medische vrijstelling.

Belang voor de praktijk

In de praktijk neemt de Belastingdienst vaak het standpunt in dat managementprestaties verricht door specialistenmaatschappen belast zijn met btw. Deze uitspraak van de rechtbank wijst mogelijk uit dat dit standpunt niet langer houdbaar is.

De kans is reëel dat de inspecteur in deze zaak in hoger beroep gaat. Definitief uitsluitsel laat dus nog op zich wachten. Toch is deze uitspraak van de rechtbank een wenselijke uitkomst voor de praktijk. Wij raden ziekenhuizen en andere zorginstellingen aan om na te gaan of zij btw in rekening gebracht krijgen door (een maatschap van) medisch specialisten, bijvoorbeeld in het kader van managementactiviteiten. Mogelijk betalen zij onterecht btw op ingekochte diensten waarvoor de btw-vrijstelling geldt. Aangezien deze btw doorgaans niet of niet volledig in aftrek kan worden gebracht, zijn de financiële belangen aanzienlijk.

Uiteraard zijn wij graag bereid om samen met u de mogelijkheden voor uw instelling te bekijken en u te begeleiden bij eventuele vervolgacties. Wilt u meer weten over wat deze uitspraak concreet voor uw organisatie betekent, neem dan contact op met onze btw-specialisten Rakesh Ghirah (06 11 87 19 74) of Mohamed Ameziane (06 52 76 54 14).