Soms heb je de afspraken die ertoe doen als ondernemende familie nooit echt op papier gezet. En zolang de familie klein is en de rollen duidelijk zijn, lijkt iedereen elkaar goed te begrijpen. Maar naarmate een familiebedrijf groeit en nieuwe generaties betrokken raken, nemen ook de verschillen in verwachtingen, belangen en perspectieven toe. Een familiestatuut biedt dan uitkomst.

Op welke momenten zou je écht moeten nadenken over een familiestatuut? Onze experts vertellen over drie levensgebeurtenissen waarin een familiestatuut een belangrijke rol speelt.

Het familiestatuut als leidraad

Een familiestatuut is geen bindend juridisch document, maar een gezamenlijk kompas. Het helpt familieleden om met elkaar in gesprek te gaan over wat zij belangrijk vinden, welke waarden zij delen en hoe zij keuzes maken voor de toekomst. Door dit (vooraf) bespreekbaar te maken en afspraken en verwachtingen op hoofdlijnen vast te leggen, ontstaat duidelijkheid en draagvlak voor belangrijke beslissingen.

Een familiestatuut is bovendien geen document dat na ondertekening in een lade moet verdwijnen. Naarmate de familie (en het familiebedrijf) zich ontwikkelt, wil je de gemaakte afspraken regelmatig met elkaar evalueren. Bij grote gebeurtenissen, zoals een opvolgingstraject, een huwelijk, of een overlijden, is het goed om het familiestatuut opnieuw tegen het licht te houden. Zo blijft het document aansluiten bij de actuele situatie en behoudt het zijn waarde als gezamenlijk kompas.

Drie gebeurtenissen die vragen om een (herzien) familiestatuut

Sommige levensgebeurtenissen geven aanleiding om na te gaan of je huidige familiestatuut nog actueel en compleet is. Heb je nog geen familiestatuut? Dan zijn dit sowieso goede momenten om met je Baker Tilly adviseur te praten.

1. Bedrijfsopvolging en de nieuwe generatie

Een logisch moment om na te denken over een familiestatuut is wanneer een volgende generatie in beeld komt. Hoe is de bedrijfsopvolging geregeld? Wie kan (en wil) toetreden tot het bedrijf? Welke voorwaarden gelden daarvoor? En welke rol spelen familieleden die geen functie binnen het bedrijf vervullen?

Je kunt in een familiestatuut ook vastleggen welke ervaring, opleiding of managementtraject van toekomstige familieleden wordt verwacht voordat zij een rol binnen het bedrijf vervullen. Door hierover tijdig afspraken te maken, creëer je samen duidelijkheid voor alle betrokkenen.

2. Onverwachte uitval of overlijden van een sleutelfiguur

Wanneer een ondernemer, directeur of aandeelhouder onverwacht wegvalt, ontstaat vaak niet alleen een zakelijke uitdaging, maar ook een emotionele situatie. Op zo’n moment is het prettig als eerder is besproken hoe de familie met belangrijke vraagstukken omgaat.

Denk aan afspraken over zeggenschap, besluitvorming of de manier waarop familieleden worden betrokken bij strategische keuzes. Een familiestatuut biedt dan houvast en voorkomt dat je complexe beslissingen onder tijdsdruk moet nemen.

3. Huwelijk, scheiding of veranderingen binnen de familie

Familiedynamiek verandert voortdurend. Huwelijken, scheidingen en samengestelde gezinnen kunnen invloed hebben op de onderlinge verhoudingen en afspraken. Nieuwe levensfasen en veranderende ambities kunnen leiden tot andere wensen en mogelijkheden.

Een familiestatuut biedt ruimte om hierover met elkaar in gesprek te gaan én te blijven. Je kunt afspraken maken over de rol van partners binnen de familie en het bedrijf, maar ook over de gezamenlijke waarden en de langetermijnvisie van de familie. Wat zijn bijvoorbeeld de verwachtingen van de (klein)kinderen?

Het familiestatuut als startpunt voor het gesprek

Bij het opstellen van een familiestatuut wil je dat alle familieleden gehoord worden, betrokken zijn en zich goed kunnen voorbereiden op gesprekken over de koers en afspraken. Zonder passende begeleiding kan het proces overweldigend aanvoelen. Daarom bieden onze experts de ondersteuning die je nodig hebt. We maken daarbij gebruik van een familiestatuut-app. Met deze app kunnen alle familieleden in hun eigen tijd en op een laagdrempelige manier hun visie delen. Op deze manier komt iedereen eenvoudig aan het woord, worden overeenkomsten en verschillen snel zichtbaar en worden vervolggesprekken doelgerichter.

Heb je al een familiestatuut? Onze experts kunnen ook een laagdrempelige review en update van een bestaand statuut uitvoeren. Met onze app kunnen familieleden dan makkelijk aangeven of er nieuwe aandachtspunten, veranderde belangen of herziene meningen zijn.

Wil je meer weten over onze dienstverlening voor familiebedrijven, onze expertise in bedrijfsopvolging of onze familiestatuut-app? Neem dan contact op met onze experts.

Wet- en regelgeving op dit gebied kan onderhevig zijn aan verandering. Wij raden je aan om met jouw Baker Tilly adviseur te overleggen over de impact hiervan.